Pracownia Promieniowania Jądrowego i Dozymetrii

W imieniu naszego zespołu badawczego oraz Polskiego Towarzystwa Fizyki Medycznej serdecznie zapraszamy do udziału w ogólnopolskim badaniu ankietowym dotyczącym aspektów ochrony radiologicznej w obrazowaniu stosowanym w radioterapii, ze szczególnym uwzględnieniem tomografii wiązki stożkowej (CBCT).

Celem badania jest zebranie informacji na temat aktualnie stosowanych praktyk i procedur obrazowania w zakładach radioterapii w Polsce, a także ocena związanej z nimi dawki promieniowania otrzymywanej przez pacjentów.

Uzyskane dane zostaną wykorzystane do:

• oceny stosowanych standardów i procedur,
• identyfikacji wyzwań i obszarów wymagających wsparcia,
• opracowania ogólnokrajowych rekomendacji dotyczących stosowania CBCT w radioterapii.

Badanie ankietowe realizowane jest w okresie maj–czerwiec 2026 r. i stanowi element prac PTFM nad przygotowaniem krajowych zaleceń w tym obszarze.

Wypełnienie ankiety zajmuje około 30 minut, podanie danych kontaktowych jest opcjonalne. 

Opis projektu:

Projekt naukowy, którego częścią jest realizowane aktualnie badanie ankietowe, prowadzony jest w ramach działalności Polskiego Towarzystwa Fizyki Medycznej, Katedry Fizyki Jądrowej i Bezpieczeństwa Radiacyjnego WFiIS UŁ oraz innych instytucji. Projekt ten został zainicjowany działalnością w grupie zadaniowej TG 116 „Radiological Protection Aspects of Imaging in Radiotherapy” Międzynarodowej Komisji Ochrony Radiologicznej (ICRP), w której pracach od 2023 uczestniczył dr Piotr Pankowski. W ramach działalności ICRP opracowano uniwersalną metodykę pomiarową indeksów dawki (Cone Beam Dose Index) dla obrazowania metodą tomografii wiązki stożkowej (CBCT). Na potrzeby walidacji w 2023 roku przeprowadzono w Polsce pilotażowe pomiary dozymetryczne dla akceleratorów firmy Varian oraz Elekta, we współpracy z następującymi zakładami radioterapii:

• Uniwersyteckiego Szpitala Dziecięcego w Krakowie,
• Uniwersyteckiego Centrum Klinicznego w Gdańsku;
• Radomskiego Centrum Onkologii,
• Katowickiego Centrum Onkologii,
• Wielkopolskiego Centrum Onkologii.

Uzyskane wyniki opisane zostały w publikacji: Cone beam CT (CBCT) in radiotherapy: Assessment of doses using a pragmatic setup in an international setting, Physica Medica 131 (2025) 104937 oraz ICRP Draft report: Radiological Protection Aspects of Imaging in Radiotherapy.

W kolejnej fazie projektu przewidujemy przeprowadzenie pomiarów dozymetrycznych w wybranych jednostkach w całej Polsce (do 2028 r.). Wszystkie działania zorientowane są na opracowanie krajowych wytycznych dotyczących stosowania CBCT w radioterapii, w szczególności określenie poziomów referencyjnych dawki. Osoby zainteresowane udziałem w pracach naszego zespołu zachęcamy do nawiązania kontaktu.

W przypadku pytań pozostajemy do Państwa dyspozycji: kontakt

Wybrane referencje i materiały:

• Organ doses can be estimated from the computed tomography (CT) dose index for cone-beam CT on radiotherapy equipment, J. Radiol. Prot. 36 (2016) 215–229 doi:10.1088/0952-4746/36/2/215
• A Monte Carlo study of organ and effective doses of cone beam computed tomography ( CBCT ) scans in radiotherapy, J. Radiol. Prot. 38 (2018) 61 – 80
• A Monte Carlo study of organ and effective doses of cone beam computed tomography ( CBCT ) scans in radiotherapy, J. Radiol. Prot. 38 (2018) 61 – 80
• Evaluation of coefficients to derive organ and effective doses from cone-beam CT ( CBCT ) scans: a Monte Carlo study, J. Radiol. Prot. 38 (2018) 189 – 206
• An international survey of imaging practices in radiotherapy, Physica Medica 90 (2021) 53–65
• Practical radiation dosimetry across a variety of CBCT devices in Radiology, Physica Medica 71 (2020) 3–6
• Variations in size-specific effective dose with patient stature and beam width for kV cone beam CT imaging in radiotherapy, J. Radiol. Prot. 42 (2022) 031512
• Assessment of organ and size-specific effective doses from cone beam CT (CBCT) in image-guided radiotherapy (IGRT) based on body mass index (BMI), Radiation Physics and Chemistry 208 (2023) 110889
• Factors Affecting Implementation of Radiological Protection Aspects of Imaging in Radiotherapy, Appl. Sci. 2023, 13(3), 1533

• Presentation of  Dr Colin J Martin, University of Glasgow, Scotland, UK ICRP Committee 3 on Protection in Medicine